Complex

Zo op het oog complex, hersenspijnigend, armverstrengelend; zeker als je het ook nog uit gaat leggen, een tongknoop.

Een jaar geleden verrasten we de dochters met het gegeven dat hun vader welles waar hun vader is maar ook een vrouw. Hoeveel we ook hebben gepraat in die dagen, het lukte maar nauwelijks de echte betekenis daarvan over en weer aan elkaar uit te leggen; weten, beseffen, realiseren? Kort daarna verlieten we het land weer voor een aantal maanden en gaven we ze onbedoeld de mogelijkheid de betekenis nader door te laten dringen;  …… of even weg te schuiven….. Als we weer periodes in Nederland zijn, komen we er allemaal in de loop van het jaar weer op terug; mail of skype en/of telefoon. Kauwen en moeilijk slikken, af en toe verslikken we ons.  

Nog iets complexer in het geheel; de schoonzoons. Bij de dochters is er altijd nog de “vader-dochter”band die je, hoe moeilijk het ook ligt, bijeenhoudt, maar hoe is dat voor schoonzoons vluchten en wegduiken? of blijft de band met hen, en veel belangrijker met de dochters, zonder kleerscheuren in stand? Ongewild worden ook schoonfamilies op spanning gezet.

Het blijft een lastig thema. Niet iets dat je aanhoort en aanvaardt om daarna over te gaan tot de orde van de dag. Veel in de gesprekken draait om dingen als “vrouw” niet meer doen; of juist als vader, voorheen man, juist wel voor ze blijven doen. Het blijft af tasten. Was het nu maar een statisch gegeven vol schijnbare zekerheden en voluit verkondigde definities. Neen, hun acceptatie”trein” snelt  voort, steeds weer met een ander landschap. Mijn sprinter houdt af en toe even in, steeds weer nieuwe feitelijkheden verkondigend die afgezet tegen de ook bij mij veranderende landschappen telkens opnieuw ook weer verbleken. Langzaam komen onze treintjes  dichterbij. De werkelijkheid van gisteren verbleekt, die van morgen krijgt steeds meer contouren.

Af en toe mailen we er over, om onmiddellijk daarna de mail ook maar weer terug te trekken en als niet geschreven te beschouwen. Het is moeilijk de vader en stoere man uit het verleden los te koppelen en zoals in een eierdooierscheider  de kern van het vaderschap te behouden en te mengen met een nieuw soort vrouw. Eigenlijk vraag ik een bijna onmogelijk tongbreker vol abstraties; een vader die wel hun vader is maar geen man doch een vrouw die eigenlijk ook geen bio-vrouw is en zeker niet hun moeder; immers dat blijft Lief C.

Binnenshuis lukt het nog wel, papa zijn in een vaderrol, maar hoe doe je dat buitenshuis? Gewoon Diederique zeggen? Nee, ik denk dat dat voor ze nog heel ver weg is. 30 jaar papa zeggen vlak je niet zomaar uit; zeker niet als juist dat refereert aan het meest basale aspect van deze complexe vraag.

De kleinzoons verras ik met eenzelfde geheugenbreker, Opa die wel hun Opa is maar eigenlijk meer een andere Oma; een soort Tante dus, die wel de Papa van Mama is. Als kleinzoon het ooit nog eens in het kringgesprek mag uitleggen wordt het een lang kringgesprek. Je moet je voorstellen dat zijn vriendinnetje op het kinderdagverblijf haar nagels heeft gelakt en hij dan in de kring nadat alle kinderen haar nagels hebben bewonderd, langs zijn wijze neusje opmerkt dat Opa ook haar nagels lakt; roze.

Neen, echt eenvoudig maak ik het ze allemaal niet met abstracties als “vader is wel vader maar geen man” en “Opa is een andere Oma”. Gelukkig komen de treintjes steeds dichter bij elkaar; kunnen we elkaar iets verderop al zien staan, neemt de waarde van de feitelijke contrastvolle aanblik af en kan het weer gaan over de “vader”abstractie vol koesteren, zorgen en op kunnen vertrouwen.

Eigenlijk, als ik eerlijk ben, heb ik dit jaar er zelf ook voor nodig gehad. Zoekend naar het juiste evenwicht tussen de vader en de vrouw in mij. Zelfs Lief C kan de weg in mijn gedachten ook niet altijd meer volgen. Geen man willen zijn –ik haat de werkeloze ding daar beneden- , maar wel vader. Meer willen moederen, maar geen moederdag, dat is immers de dag van Lief C. Leg ik nog wel laminaatvloeren en verbouw wc’s? zolang het me maar niet mijn nagels kost en ik in de Viva mag bladeren! Mag ik meekoken? Maar moet ik dan ook nog dweilen en afwassen. Bedisselen de dames het kerstdiner of mag ik mijn steentje bij dragen? Het is nauwelijks uit te leggen, vader zijn van uit je hart, maar in dat zelfde gevoel ook vrouw zijn, met een traantje op haar tijd.  

De reis duurt nog wel even, maar zoals gezegd, ik zie ze komen.         

Advertenties

Opa

Auh, pas op; je mag best met de ketting spelen maar er aanhangen vindt Opa niet zo fijn. Ik zit in een spagaat; letterlijk en ook figuurlijk. Stoeien met kleinzoon is favoriet; hoewel, af en toe sleurt ie midden in de Mega Supermarkt mijn shirtje omhoog en sta ik in mijn bh, even later gilt ie keihard in de winkel Opaaaaaa!. Het aftrekken met mijn shawltje hebben we een paar dagen geleden al gehad. Hij geniet van zijn grootvader.

Een spagaat, vol van de hormonen straal ik regelmatig als “VIVA”vrouw, tegelijkertijd trekken twee uiterst volwassen Flair en Kek Mama dochters aan me die vooral hun vader, hun papa willen houden. De switch van hun vader naar een vrouw -alsof hun moeder ineens een stiefmoeder voor ze heeft gecreëerd- krijgt maar heel geleidelijk en met voorzichtige stapjes bijval.

Vaderdag, moederdag; wat vier je met mij? Een lastige vraag. Het mogelijke antwoord is abstract; papa is van altijd, onverwoestbaar. Op het zelfde moment heeft diezelfde onverwoestbare papa een hekel aan zijn verpakking, aan dat ding tussen zijn benen dat zo nadrukkelijk de verkeerde uitvoering markeert. In de familiekring is er weinig aan de hand, papa luistert nog naar “papa”. Daar buiten, met onbekenden erbij wordt het lastiger; blijft het “papa” en val je samen uit je rol of bedenk je er gemeenschappelijk, iets creatiefs voor?

Samen met Lief C laat ik kleinzoon een dagje uit in Artis. Met de luide “Opaaaaaa” nog in gedachte spreekt zijn vrijwel “uitgerekende” moeder – kan zij weer even een dagje rustig aan doen- een geheimpje met hem af. Als hij Opa wil roepen roept ie gewoon “Omaaaaa”, dan ziet ie wel wie van ons tweeën reageert. Hij haspelt er door de dag lekker mee; dan is het Opa, dan weer Oma en het eindigt met Andere Oma; een voorzichtige favoriet.

We logeren een nachtje bij kleinzoon. In het holst van de nacht zijn z’n vader en moeder naar het ziekenhuis vertrokken. Voorzichtig sluipt hij, als hij wakker wordt, de trap op naar onze kamer. Daar sta ik in mijn nachtpon, net bezig me aan te kleden, mijn shawl nog niet op mijn hoofd. Kleinzoon weet het even weer niet, zoveel keuzes om te maken, Opa, Oma, Andere Oma. Lief C help-t hem uit de brand en helpt hem lekker met aankleden.

Even later gaat de telefoon. Er is een zoon geboren. Als we de ziekenhuiskamer binnen wandelen is kleinzoon er ook; alvast met zijn vader mee. Trots laat hij ons zijn nieuwe broertje zien. Even later staan we met z’n allen op de foto; de trotse dochter, Lief C, de twee kleinzoons en ik, de Andere Oma en vooral de Opa van deze mannen.

Keukenrol

Niets culinairs draagt de keukenrol voor mij bij dezer dagen. In tegendeel, ik draag de rol met me mee in mijn tas; gewoon om het vocht op te vegen.

Terugkomen op Nederlandse bodem pakken we ook het contact met de dochters weer op. Een verscholen pad vol doornen ligt voor me. Een transitie op afstand, zover van hun huis, is misschien wel het best te vergelijken met een treinemplacement nadat de stroom is uitgevallen. Het is lastig gissen waar de verschillende treinen staan en wie er nog beweegt. Dat mijn trein de afgelopen maanden door denderde is duidelijk maar de anderen?

Hoewel, zeker de laatste maanden, mail, telefoon en skype, volop beschikbaar, intensief zijn benut heeft een echt gesprek van me niet altijd plaats kunnen vinden. Het is lastig. Na meer dan twee jaar proefdraaien in het buitenland loopt mijn 24/7 vrouwentrein nu ook in ons eigen land op volle kracht. Heel af en toe als we een aantal weken in Nederland zijn zien ze mijn wagon langs denderen. Ik worstel; stilzetten tot ze bij zijn? afremmen zodat er toch nog wat voortgang blijft? doorgaan tot ze ooit in het door hen gevraagde tempo langszij komen?

Bijna 30 jaar vulde ik de “vader”rol voor hen in. De switch is niet zomaar gemaakt; als die switch sowieso ooit plaats zal vinden, immers een moeder als Lief C  zal ik nooit meer kunnen zijn. Ik mis gewoon de juiste onderdelen.

Al bellend met een van hen, nu wel, worden kuilen gegraven, posities vastgezet. Het voelt zo fout, ik wil zo graag nader bij komen; een afstand die vanwege het “verleden” alleen maar vergroot lijkt te worden. Zo niet zo bedoeld maar door mij toch zo gevoeld, lijkt het of we elkaar steeds slechter verstaan. Het contact komt nauwelijks tot stand.

Skype, sms, mail. Ik weet het niet meer. De omgeving sust, het komt wel goed, geef het de tijd. Ik wil wel, maar ik wil ook zo graag.

Het verleden; het klinkt zo zwaar. Ik voel me een misdadiger, een delinquent. Ineens kan ik me voorstellen wat iemand voelt die “echt” een verleden meesleept; het hangt aan je voeten als een metselbak vol beton, terwijl je aangemoedigd wordt verder te lopen.

Een voordeel heeft mijn verleden nu wel; al jaar en dag ben ik bang zonder keukenrollen en toilet papier te zitten. De kasten puilen uit. Heb ik in elk geval genoeg voor mijn nachtelijke emo-buien. Mijn hormonen spelen nu, terug in het 15 graden klimaat, weer even een weekje meer op dan in de warmte de afgelopen maanden.

Gelukkig heb ik nog een verse; een keukenrol.